Przepisy egzekucyjne

Podstawą działalności komorników sądowych są obowiązujące przepisy prawa, a w szczególności:

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 roku "o komornikach sądowych i egzekucji" Dz. U. Nr 133 poz. 882 ze zm. (uoksie) - tekst jednolity Dz.U. z 2011 r. Nr. 231, poz. 1376 ze zm.

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 roku "Kodeks postępowania cywilnego" Dz. U. Nr 43 poz. 296 ze zm. (Kpc)

Komornik sądowy jest funkcjonariuszem publicznym działającym przy sądzie rejonowym. Przy wykonywaniu czynności komornik podlega orzeczeniom sądu i prezesowi sądu rejonowego przy którym działa.

Komornik sądowy używa okrągłej pieczęci urzędowej z godłem Rzeczypospolitej Polskiej, wskazującej w otoku pełnioną funkcję, sąd rejonowy, przy którym działa, imię i nazwisko oraz siedzibę kancelarii.

Rewirem komorniczym jest obszar właściwości sądu rejonowego. Wyjątek stanowi przepis art. 8 ust. 5 uoksie

Komornik sądowy może wykonywa czynności urzędowe w dni robocze i soboty w godzinach od 7 do 21. Na czynności w dni ustawowo wolne od pracy lub w godzinach nocnych wymagana jest zgoda prezesa sądu rejonowego.

Czynności komornika rozpoczęte przed godziną 21 mogą być prowadzone w dalszym ciągu bez zgody prezesa sądu, jeżeli ich przerwanie może znacznie utrudnić egzekucję.

Do przeprowadzania czynności egzekucyjnych komornik sądowy może upoważnić asesorów i aplikantów zatrudnionych w Kancelarii. W trakcie prowadzenia czynności egzekucyjnych komornik, asesor i aplikant jak też osoby przybrane do czynności korzystają z ochrony przyznanej funkcjonariuszom publicznym.

Do wszczęcia postępowania egzekucyjnego niezbędny jest wniosek wierzyciela oraz tytuł wykonawczy.

We wniosku o wszczęcie postępowania egzekucyjnego wierzyciel wskazuje swoje dane osobowe wraz z adresem zamieszkania/ siedziby (lub adresem do korespondencji) i pesel/ regon. We wniosku lub żądaniu przeprowadzenia egzekucji z urzędu należy wskazać świadczenie, które ma by spełnione, oraz sposoby egzekucji.

W sprawach kategorii "Km" w których komornik nie działa z urzędu, wierzyciel ma obowiązek wskazać majątek dłużnika z którego ma nastąpić zaspokojenie roszczenia.

Np. jeżeli wierzyciel kieruje egzekucję do rachunku bankowego dłużnika, należy podać pełną nazwę banku i jego adres.

W przypadku skierowania egzekucji do wynagrodzenia za pracę dłużnika, należy podać nazwę pracodawcy i jego adres – siedzibę.

W przypadku skierowania egzekucji do wierzytelności i prawa przynależnych dłużnikowi, należy wskazać dłużnika wierzytelności wraz z adresem zamieszkania - siedziby oraz tytuł  wierzytelności.

W przypadku skierowania egzekucji do nieruchomości dłużnika, należy wskazać położenie nieruchomości oraz numer księgi wieczystej, przedłożyć odpis księgi wieczystej, wskazać uczestników postępowania i ich adresy, jeżeli nieruchomość nie ma księgi wieczystej, wierzyciel powinien złożyć inny dokument stwierdzający własność lub współwłasność dłużnika a także wypis z rejestru gruntów wskazanej nieruchomości. (art. 943 Kpc). Wniosek kierowany przez komornika do sądu wieczystoksięgowego podlega opłacie w kwocie 60 zł. Opłata za wykreślenie wpisu to kwota 30,00 zł.

Po wszczęciu egzekucji z nieruchomości dłużnika, zgodnie z art. 942 Kpc wierzyciel musi złoży wniosek o opis i oszacowanie przedmiotowej nieruchomości, następnie uiścić zaliczkę na koszty biegłego rzeczoznawcy majątkowego, który zostanie powołany przez komornika sądowego do wyceny nieruchomości dłużnika. W przypadku upływu roku od wszczęcia egzekucji i braku w/w wniosku wierzyciela lub upływu roku od wezwania wierzyciela do uiszczenia zaliczki, postępowanie ulegnie umorzeniu z mocy samego prawa (art. 823 Kpc). W przypadku egzekucji z nieruchomości, wierzyciel ponosi również koszty ogłoszenia w prasie o licytacjach nieruchomości. W przypadku zbycia nieruchomości, uiszczone koszty postępowania w pierwszej kolejności zwracane są wierzycielowi ( art. 770 kpc).

W przypadku, gdy wierzyciel nie ma informacji o majątku dłużnika, na mocy przepisów art. 797 prim Kpc oraz art. 53 a uoksie może zlecić komornikowi poszukiwanie majątku za odpłatnością. W tym celu wierzyciel składa stosowny wniosek do komornika, wskazując jakiego majątku należy poszukiwać i do jakich urzędów wystąpi z zapytaniami. Wniosek podlega opłacie stałej 2% przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego (od o1.04.2013 roku jest to kwota 61,62  zł). Kwota ta  corocznie  ulega zmianie, zgodnie z obwieszczeniem Prezesa GUS.

Np. w sprawie ustalenia czy dłużnik posiada nieruchomości, wniosek składa się do wskazanego Starostwa powiatowego; w celu ustalenia czy dłużnik posiada pojazdy mechaniczne, zapytanie składa się do MSWiA Departament CEPIK; w sprawie ustalenia pracodawcy dłużnika, wniosek o udzielenie informacji składa się do ZUS – o ustalenie płatnika składek na ubezpieczenie społeczne; w sprawie ustalenia płatnika zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych, podatku VAT, ustalenia czy dłużnik uczestniczył w czynnościach cywilnoprawnych, zapytanie kieruje się do naczelnika właściwego urzędu skarbowego. Niezbędne jest wskazanie numeru pesel dłużnika.

Niektóre wnioski podlegają opłacie wg odrębnych przepisów. Opłaty te w formie zaliczek na czynności komornika składa wierzyciel.

W przypadku odnalezienia majątku dłużnika, komornik pobiera od wierzyciela  opłatę w wysokości 5% szacunkowej wartości tego majątku, nie więcej niż 100% przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego (od 01.03.2014 roku, jest to kwota 3 191,93 zł - Obwieszczenie Prezesa GUS z dnia 18 lutego 2014 r. M.P. z 2014. 147). Opłata ta ulega zmniejszeniu o kwotę opłaty wpłaconą przez wierzyciela przy złożeniu wniosku (63,84 zł).

W przypadku egzekucji skutecznej, zgodnie z art. 770 kpc opłaty i zaliczki poniesione przez wierzyciela są w pierwszej kolejności zwracane z kwot wyegzekwowanych od dłużnika.

W przypadku egzekucji bezskutecznej, uiszczone opłaty i zaliczki, stanowią koszt egzekucji obciążający wierzyciela.

Zgodnie z przepisem art. 2 ust. 5 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji

Organy administracji publicznej, urzędy skarbowe, organy rentowe, banki, SKOK, podmioty prowadzące działalność maklerską, organy spółdzielni mieszkaniowych, zarządy wspólnot mieszkaniowych, inne podmioty zarządzające mieszkaniami i lokalami użytkowymi, jak również inne instytucje są obowiązane na pisemne żądanie komornika udzieli ć mu informacji niezbędnych do prawidłowego prowadzenia postępowania egzekucyjnego, dokonania zabezpieczenia oraz wykonania innych czynności wchodzących w zakres jego ustawowych zadań, w szczególności dotyczące stanu majątkowego dłużnika oraz umożliwiających identyfikację składników jego majątku.

Na podstawie przepisu art. 761 Kodeksu postępowania cywilnego, organ egzekucyjny (komornik sądowy), może żądać od uczestników postępowania złożenia wyjaśnień oraz zasięgać od organów administracji publicznej, organów wykonujących zadania z zakresu administracji publicznej, organów podatkowych organów rentowych, banków, SKOK, przedsiębiorstw maklerskich, organów spółdzielni mieszkaniowych, zarządów wspólnot mieszkaniowych oraz innych podmiotów zarządzających mieszkaniami i lokalami użytkowymi, jak również innych instytucji i osób uczestniczących w postępowaniu informacji niezbędnych do prowadzenia egzekucji.

Zgodnie z przepisem art. 762 Kodeksu postępowania cywilnego za nieuzasadnioną odmowę udzielenia komornikowi wyjaśnień lub informacji przewidzianych w art. 761 Kodeksu postępowania cywilnego albo za udzielenie informacji lub wyjaśnień świadomie fałszywych osoba odpowiedzialna może być na wniosek wierzyciela lub z urzędu ukarana przez komornika grzywną do 2000 zł. Grzywną taką może być również ukarany dłużnik, który zaniedba obowiązku powiadomienia o zmianie miejsca swojego pobytu.

Jeżeli żądanie udzielenia wyjaśnień lub informacji skierowane było do osoby prawnej lub innej organizacji, ukaraniu grzywną podlega jej pracownik odpowiedzialny za udzielenie wyjaśnień lub informacji, a gdyby ustalenie takiego pracownika było utrudnione, ukaraniu podlega jej kierownik. Przed wydaniem postanowienia komornik wysłucha kierownika.

Wypis postanowienia o ukaraniu grzywną doręcza komornik osobie ukaranej, stronom oraz prokuratorowi.

Prawomocne postanowienie komornika o ukaraniu grzywną podlega wykonaniu w drodze egzekucji sądowej bez zaopatrywania go klauzulą wykonalności.

Ukaranie przez komornika grzywną nie zwalnia osób ukaranych od odpowiedzialności karnej za niedopełnienie lub przekroczenie obowiązków służbowych.

Na podstawie art. 764 Kodeksu postępowania cywilnego Komornik może upomnieć, a po bezskutecznym upomnieniu wydalić osobę, która zachowuje się niewłaściwie lub przeszkadza jego czynnościom. W wypadku niezastosowania się do tego drugiego wezwania, komornik może ukarać taką osobę grzywną w wysokości do 1000 zł.

Zgodnie z art. 765 Kodeksu postępowania cywilnego w razie oporu komornik może wezwać pomocy organów Policji.

Zgodnie z ustawą o komornikach sądowych i egzekucji art. 57 za wszystkie czynności z udziałem Policji pobiera się opłatę stałą w wysokości 25% przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego (do 01.03.2014 roku, jest to kwota 797,98 zł) oraz na mocy art. 39 ust. 2 pkt. 4 zgodnie z przedłożoną przez Policję fakturą. Kwoty te corocznie ulegają zmianom.

Na mocy art. 770 Kodeksu postępowania cywilnego dłużnik winien zwróci wierzycielowi koszty niezbędne do celowego przeprowadzenia egzekucji. Koszty te ściąga się wraz z egzekwowanych roszczeniem. Koszt egzekucji ustala postanowieniem komornik, jeżeli przeprowadzenie egzekucji należy do niego. Na postanowienie przysługuje zażalenie stronom oraz komornikowi.

 

Zbieg egzekucji pomiędzy komornikami

Na podstawie przepisu art. 773 prim Kpc w przypadku zbiegu egzekucji do tych samych rzeczy, wierzytelności lub praw, dalszą egzekucję prowadzi komornik właściwy według przepisów Kpc tj. komornik właściwy z uwagi na miejsce zamieszkania lub siedziby dłużnika ( tzw. właściwość ogólna).

Jeżeli żaden z komorników nie jest właściwy według przepisów Kpc lub właściwych jest kilku komorników, komornik który później wszczął egzekucję, niezwłocznie przekazuje sprawę komornikowi, który pierwszy wszczął egzekucję, o czym zawiadamia wierzyciela.

Zgodnie z art. 8 ust. 13 uoksie komornik za zgodą wierzyciela może przekazać całość lub część sprawy egzekucyjnej innemu komornikowi, jeżeli ten wyrazi na to zgodę.

 

Egzekucja z nieruchomości dłużnika

Jednym ze sposób prowadzenia postępowania egzekucyjnego w zakresie egzekucji świadczeń pieniężnych jest egzekucja z nieruchomości. Postępowanie w tym zakresie uregulowane jest
w kodeksie postępowania cywilnego w artykułach 921-1003;1035-1040. Zaspokojenie roszczenia wierzyciela następuje z ceny, którą uzyska się ze sprzedaży zajętej nieruchomości. Zgodnie z art. 46 kc nieruchomościami są części powierzchni ziemskiej stanowiące odrębny przedmiot własności (grunty) jak również budynki trwale z gruntem związane lub części takich budynków jeżeli na mocy przepisów szczególnych stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności. Postępowanie egzekucyjne z nieruchomości jest prowadzone w pierwszej fazie przez komornika (pod nadzorem sądu), a następnie przez sąd: (udzielenie przybicia i przysądzenie własności). Od momentu wskazania przez komornika oferenta, który zaofiarował najwyższą cenę obowiązki organu egzekucyjnego przejmuje sąd egzekucyjny. Zgodnie z art. 921 kpc egzekucja z nieruchomości należy do komornika działającego przy sądzie, w którego okręgu nieruchomość jest położona, a jeżeli nieruchomość jest położona w okręgu kilku sądów, wybór należy do wierzyciela. Jednak z postępowaniem wszczętym na wniosek jednego wierzyciela połączone będą postępowania wszczęte na wniosek innych
wierzycieli. W tym miejscu należy także zasygnalizować treść art. 8 ust. 5 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji z dnia 29.08.1997 (t.j. Dz. U. z 2011, Nr 231, poz. 1376 z
późn. zm.) zgodnie z którym wierzyciel ma prawo wyboru komornika na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, za wyjątkiem jednak spraw o egzekucję z nieruchomości oraz spraw, w których przepisy o egzekucji z nieruchomości stosuje się odpowiednio.Wg art. 923 kpc postępowanie w tym sposobie egzekucji wszczynane jest na wyraźny wniosek wierzyciela skierowany do komornika, w którym wierzyciel wymienia nieruchomość, która ma podlegać zajęciu poprzez wskazanie jej położenia, oznaczenia numeru działki, numeru księgi wieczystej lub zbioru dokumentów prowadzonych dla tej nieruchomości. Postępowanie w tym sposobie składa się z kilku etapów, które są ze sobą powiązane. Są to: zajęcie nieruchomości; opis i oszacowanie; przeprowadzenie licytacji; przybicie, a następnie
przesądzenie własności i podział sumy uzyskanej z egzekucji.Po wszczęciu egzekucji do nieruchomości dłużnika, opis i oszacowanie jest wykonywany na wniosek wierzyciela. W
przypadku braku takiego wniosku, postępowanie umorzy się z mocy samego prawa w trybie art. 823 kpc po roku bezczynności wierzyciela. Jeśli nieruchomość wchodzi w skład majątku
wspólnego małżonków to zgodnie z art. 923 (1) kpc, tytuł wykonawczy wystawiony przeciwko osobie pozostającej w związku małżeńskim stanowi podstawę do zajęcia
nieruchomości wchodzącej w skład majątku wspólnego, jednak wierzyciel celem kontynuowania postępowania tj. dokonania opisu i oszacowania oraz dalszych etapów w tym sposobie egzekucji , kóre zostały wskazane wyżej zobligowany został do przedłożenia tytułu wykonawczego przeciwko obojgu małżonkom (tytułu wykonawczego z ograniczeniem odpowiedzialności małżonka do majątku objętego wspólnością ustawową majątkową małżeńską)

        ZAKOŃCZENIE  POSTĘPOWANIA  EGZEKUCYJNEGO

Komornik sądowy kończąc postępowanie egzekucyjne w sprawie wydaje postanowienie o ustaleniu jego kosztów oraz wskazuje, kto koszty te winien uiścić.

W przypadku egzekucji bezskutecznej, umorzenie postępowania egzekucyjnego uchyla czynności dokonane w tym postępowaniu, jednak nie pozbawia wierzyciela wszczęcia ponownej egzekucji. Termin przedawnienia przerywany jest każdorazowym wniesieniem wniosku do komornika o wszczęcie egzekucji. Terminy przedawnienia są 10 letnie i 3 letnie.

Należy pamiętać, że wwierzycielowi należą się odsetki ( zgodnie z orzeczeniem Sądu), aż do całkowitej spłaty zadłużenia.

Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w Lubartowie

Arkadiusz Włodarczyk

ul. Lubelska 72A, 21-100 Lubartów
tel. 81 854 26 49, e-mail lubartow@komornik.pl

konto bankowe: 34 1020 3206 0000 8102 0006 3537

Skorzystaj z naszego formularza kontaktowego